12 Jan 2006
ناظیمدن بیر شعر
ELLERİNİZE VE YALANA DAİR
Bütün taşlar gibi vekarlı,
hapiste söylenen bütün türküler gibi kederli,
bütün yük hayvanları gibi battal, ağır
ve aç çocukların dargın yüzlerine benziyen elleriniz.
Arılar gibi hünerli, hafif,
sütlü memeler gibi yüklü,
tabiat gibi cesur
ve dost yumuşaklıklarını haşin derilerinin altında gizliyen elleriniz.
Bu dünya öküzün boynuzunda değil,
bu dünya ellerinizin üstünde duruyor.
Ve insanlar, ah, benim insanlarım,
yalanla besliyorlar sizi,
halbuki açsınız,
etle, ekmekle beslenmeğe muhtaçsınız.
Ve beyaz bir sofrada bir kere bile yemek yemeden doyasıya,
göçüp gidersiniz bu her dalı yemiş dolu dünyadan.
İnsanlar, ah, benim insanlarım,
hele Asya'dakiler, Afrika'dakiler,
Yakın Doğu, Orta Doğu, Pasifik adaları
ve benim memleketlilerim,
yani bütün insanların yüzde yetmişinden çoğu,
elleriniz gibi ihtiyar ve dalgınsınız,
elleriniz gibi meraklı, hayran ve gençsiniz.
İnsanlarım, ah, benim insanlarım,
Avrupalım, Amerikalım benim,
uyanık, atak ve unutkansın ellerin gibi,
ellerin gibi tez kandırılır,
kolay atlatılırsın...
İnsanlarım, ah, benim insanlarım,
antenler yalan söylüyorsa,
yalan söylüyorsa rotatifler,
kitaplar yalan söylüyorsa,
duvarda afiş, sütunda ilan yalan söylüyorsa,
beyaz perdede yalan söylüyorsa çıplak baldırları kızların,
dua yalan söylüyorsa,
ninni yalan söylüyorsa,
rüya yalan söylüyorsa,
meyhanede keman çalan yalan söylüyorsa,
yalan söylüyorsa umutsuz günlerin gecelerinde ayışığı,
söz yalan söylüyorsa,
renk yalan söylüyorsa,
ses yalan söylüyorsa,
ellerinizden geçinen
ve ellerinizden başka her şey
herkes yalan söylüyorsa,
elleriniz balçık gibi itaatli,
elleriniz karanlık gibi kör,
elleriniz çoban köpekleri gibi aptal olsun,
elleriniz isyan etmesin diyedir.
Ve zaten bu kadar az misafir kaldığımız
bu ölümlü, bu yaşanası dünyada
bu bezirgân saltanatı, bu zulüm bitmesin diyedir.
[1949]
11 Jan 2006
یاشادیقیم یالنیزلیقلار
اه... گینه یوخودان آییلمیشام. ساعات9 - 8:30 آراسی اولا بیلر. بونو پنجره دن ایچری ساچان گون ایشیغیندان سزیرم. یوخودان آییلدیغیم لحظه لرین نشئه لیگیندن چوخ آجیغیم گلر. غریب بیر حیس الور آدام دا یانی، نئجه دئییم... ائله بیل آدامین بئینین بیر تولوغا سالیب چالخالاییرلار. هر شئی تیتره ییر. سسلر آدامین بئینینده جینگیلده ییر.
والت دیسنی نین سیچان پیشیک کارتون لاریندا بیر صحنه وار: سیچان یا پیشیک(فرق ائله مز)، گیزله نرک یا آختاراراق باشینی بیر ناقوسون ایچینه سوخور، او بیریسی خف دن چکیج له ناقوسو سسلندیریر، ناقوسون ایچینده کی یازیغین بوتون وجودو ائله تیتره ییر کی، دینیب دبرمک بئله باجارمیر.
منیم ده یوخودان آییلاندا، ائله بیر حیسیم اولور. تیتره مک، چالخالانماق... بیر لال اولماق حیسی ده اولور منده او زامانلار. دئییرم بلکه دیلیم آغزیمدا بیر کلمه بئله دانیشماغا داها دؤنه- بیلمیه جک. بعضا آغیر یوخودان آییلاندا بیر ایکی کلمه اؤزومله دانیشارام؛ مثلا آدیمی چاغیرارام یا سلام وئره رم اؤزومه. دانیشا بیلمه ییمدن آرخایین اولاندان سونرا یئریمدن دورارام. هردن اؤزومه دئییرم: اده! بلکه بیر زامان ائله دوغوردان دانیشا بیلمه دین، اوندا نه ائده جکسن؟ بیلمیرم. بلکه اوندا یئریمدن هئچ دبرمه یم. یا دا دورام بیر بارداق سو ایچم. هه... سو ایچسم توختارام، بیلیرم. اوشاقلیغیمدان منله قالان بیر یاپیشقان خاطیره نی آغیر یوخودان آییلاندا، خاطیرلارام هر زامان .
یوخودان آییلمیشدیم. آناملا یاتمیشدیق . آلتی یاشیم اولار اولمازیدی . آنام هر زامان ناهارینی یئدیکدن سونرا یاتاردی. ایندی ده یاتار. همیشه ده بؤیرو اوستونده یاتاردی. من ده گئدیب دالیمی چئویرردیم آناما، کوره ییمی اونون قارنینا یاپیشدیریپ یاتاردیم. یوخودان آییلمیشدیم، چاشقین بیر حالدا یئریمده اوتورموشدوم. بدنیم منه هر زامان بؤیوک بیر تاپماجا کیمی ایدی. بدنیمده اولان هر بیر شئی منی(دیکسیندیریردی، منه غریبه گلیردی) چاشدیریردی؛ مثلا حامامدا بارماقلاریمین اپریمیش حالی، یا باشیمی آشاغایا ساللاییرکن، آغزیمین سویونون آخماسی و آسلانماسی. قورخموشدوم دؤنوب آناما باخدیم. آنام یانیمدایدی. آرخایینلادیم. آغزیمی آچیب بارماغیمی دیلیمین اوستونه چکدیم. قوپ قورویدو. بئله بیر حاللا هئچ زامان قارشیلاشمامیشدیم . دیلیم آغزیمدا، مانقالداکی کؤمورلری یادیما سالیردی. بوغازیمین و دیلیمین قوروماسی منی بیر یوللوق اولاراق دانیشماق باجاریغیمی ایتیرمک و لال اولا بیلمه ییمدن چوخ قورخوتدو . ماطباخا دوغرو قاچدیم و سو ایچمک همن توختادیم.
ایندی ده بیر بارداق سویلا توختایارام، بیلیرم. سو ایچندن سونرا گلیب یئنه یئریمده اوزانیرام. جمعه اولدوغونا گؤره یئریمدن دورماغا هئچ تلسمیرم. یئریمده اوزانیرام و اوزون خیاللارین ایچینده ایتیرم. بلکه او خیاللاری کاغاذ اوستونه گتیرمک هئچ لازیم دئییل، بلکه ده کاغاذ اوستونه گتیرمه سی ایمکانسیز. آخی بعضی سؤزلر و خیاللار آدامین ایچینده ائله اؤز باشینا یاشاییر کی، آدام هئچ زامان اونلارین یاشاییشینی دوردورا (دایاندیرا) بیلمیر. هر آدامین ایچینده نئچه آدام یاشاییر اونلار اؤز دیللریله، اؤز اؤلکه لریله و آتا آنالاریلا یاشاییرلار . سنی ده سایمیرلار هئچ.
خیالا دالماغین غریبه بیر آنلامی وار. ائله بیل بیر قاپینین آچار ده لیگیندن گیزلینجه سینه او آداملارین یاشاییشلارینی ایزله ییرسن. ایچیمده یاشایان آداملارین بیر ایکی سینی من یاخیندان تانیرام و بئش آلتی سیلا اوزاقدان اوزاغا سلام علیکیمیز وار، چوخونودا تانیمیرام هئچ. گوناه منده دئییل یانی. اولار منله سالاملاشماغی و منی سایماغی، مان بیلیرلر اؤزلرینه.
ایندی ایسه اوزون خیاللاریمدا بیر تانیش آختاریرام. آختاریشیمین نئچه دقیقه سوردویونو ده بیلمیرم ساعاتا باخاندا 9:30 ایدی. یانی 9:28 ایدی. آما منیم بئینیم اونو 9:30 سانیر و 9:26 اولسایدی اونو 9:25 ساناجاقمیش. ندن بئینیم اؤز بیلدیگینی گؤرور؟ گینه سوسوزام. آییلاندان سونرا ایچدییم سو منی توختاتمادی هئچ. چایدانا شیردن سو دولدوردوقدان سونرا گینه ده بیر بارداق سو ایچیرم. خیرتده ییمه بیر شئی یاپیشمیش ائله بیل. بیر قورو شئی. بیر بارداق داها دولدورورام. قورتوم قورتوم ایچیرم. هر سفر ایچدییمده قورو شیئی ایسلاتماغا چالیشیرام .
سوسوزلوق بئینیمده دیر. بئینیمین ایچینده سوسوزلوغا بنزر او آغیر و یاپیشقان شئی، درس کیتابلاریندا گؤردویوم بئیین رسمینی یادیما سالیر. او رسمین یئرینه اؤز بئینیمی گؤرمه یه چالیشیرام. بئینیمین ایچینده بوز بیر بوشلوق وار، اونو گؤرورم .
کامپیوتری چالیشدیریرام. قاباغیندا اوتوروب و گؤزومو پنجره یه زیللیرم. قونشونون جاوان اوغلو حه یطلرینده سیم سیز تلفونلا بیر قیزلا دانیشماقدادی. قیز اولدوغوندان امینم. یانی قیز اولسا منیم خیاللاریم داها راحاتجاسینا اؤز ایشلرینه باخا بیلر. بو قیزین خیالی دا او دئدییم منی سایمایان خیاللاردان بیریدیر. کامپیوتر ایله بیر نئچه دقیقه چالیشاندان سونرا چای دملیرم. گلیب اینترنت ده یئنی خبرلری اوخورام و اوخویا اوخویا چای ایچیرم. قورتوم قورتوم چای دان ایچدیکجه وجودومدا درین بیر ایستک دویورام. یوخ! بو داها سوسوزلوق دئییل. بیر شئی ایستیر جانیم. یوخودان آییلاندان بری چوخ شئیلر یئمیشم: بیسکیویت، نئچه بارداق سو، یاوان چؤرک... آما ایسته دییم شئی، یئمک یا ایچمک دئییل.
کامپیوتریمده اولان موسیقی لرین آدینا باخیرام. اوستاد شجریانین بیر نئچه ماهنیسینا قولاق آسمیشام. هه... سوسوزلوغومون هاردان اولوغونو تاپیرام. موسیقی ائشیتمه یه درین احتیاجیم وار. مرضیه، بنان، کریس دی برگ و باشقالارینا دا قولاق آسیرام آما گینه ده ایچیمده کی بوشلوق دولمور هئچ .
آذربایجان موسیقی سینین فولدئرینه باخیرام،- "موغام ائشیتمه یه احتیاجیم وار"، دئدیم اوجا سسله اؤزومه.
7 Jan 2006
حیکایه
چیله گئجه سینده بیر حیکایه یازدیم .
مئیوه ساتان توکانی نین قاباقیندان کئچرک، قارپوزلارا باخیرام. صاباح گئجه، چیله گئجه سی دیر. میوه ساتان قارپوزلاری توکانین قاباقینا دؤشه ییب.
آتام، قوجاغیندا بؤیوک بیر قارپوزلا، ائوه گیریب آنامی چاغیردی. سئوینه سئوینه قارپوزو ماطباخداکی میزین اوستونه ییخدی و قارپوزون ایرمی کیلو اولدوغونو اوجا سسله آناما سؤیله دی.
" آی کیشی آخی کیم ییه جک بونو؟ قوناق ییه ر ایکی کیلو، اوچ کیلو، دؤرد کیلو؛ آخی نه خبردی ایرمی کیلولوق قارپوز؟
قارپوزلارا باخا باخا توکانا دوغرو گئدیرم. مشتریلر قارپوز سئچیرلر.بعضی سی، چوخودا خانیم لار، یئتیشمک همن؛ قارپوزلارین بیرینی شاگیرده گؤستریر، چکدیرن دن سونرا پولونو اوده ییب گئدیر. آما آقالار قارپوزلارین قاباقیندا دوروب درین درین دوشونرک اونلارا باخیرلار. سونرا اییلیب آووجلاریلا، بعضی سی ده چیتمکله قارپوزلارا ووروب درین دیققتله سسینه قولاق آسیرلار.
چیله گئجه سینه قارپوز آلمالیام من ده.
قارپوزلارا باخیرام، بعضی سی کیچیک، بعضیلری ده چوخ ایری دی. آلماقا هئچ گؤیلوم یوخدور.
نه اولسون یانی؟ قارپوزو آلماق، سونرادا اونو تک باشینا اوتوروب یئمه یین نه دادی وار کی؟ آلاجاقیم قارپوزون، ایچینی گؤرمه یه کیم تله سیر کی؟ قیرمیزی اولوب اولمامادیقینی، شیرین چیخیب چیخمامادیقینی کیمسه گؤزله میر کی.
آتام آلدیغی قارپوزلارین بیری، چیله لرین بیرینده، تام کیفسیمیش چیخمیشدی.
تئهرانین قاش قاباقلی هاواسی سویوق دور. سازاق اسیر، من اوشویورم. توکانا کئچیب، بیر باق نانه و ایکی کیلو پرتقال آلیب توکاندان چیخیرام.
4 Jan 2006
آغیر آنلار
بیلمیرم
آنلاریما، ثانیه لریمه مینیب چاپماقدایام
اینسانلیق ،
آغیر وظیفه ، سوسوزلوق و دؤشونجه و گؤزلریمین قاماشماسی ،
حقیقت آدلانان قورد و ایندیده یاشادیقیم و درین یوخولار
آدسیز لحظه لرده تؤرنن کؤرپه لرین پخ گوخودوقو
سس سیز جه سینه ........
4 Jan 2006
یؤرقون گؤزلرینه گیزلندییم زامان
الیمی آل الینه
اللرینده کپنکه سئرچه یه قوردوقون یووالارا
یووالانماق ایستیرم
2 Jan 2006
بیرینجی سؤز
بو وبلاگدا یئنی سؤزلریم و فیکیرلریمی یازاجاقام. کیمسه سؤزلریمی اوخوسا و باخیشلارینی یازسا منی سئویندیرر
اوخومایان اولماسا دا جانیم ساغ اولسون اؤزوم یازدیقلاریمی اوخویاجاقام .
